Dawni burmistrzowie o warszawskim samorządzie

Rafał Osiński    2015-06-29 07:57:16

Ćwierćwiecze samorządu terytorialnego w Polsce jest okazją do organizacji wielu okolicznościowych wydarzeń. Jednym z nich było spotkanie zorganizowane na Wydziale Architektury Politechniki Warszawskiej przez warszawskich samorządowców z lat 1990-1994 i działaczy zwycięskiej wówczas Solidarności.

Niestety ze względu na stan zdrowia nieobecny był pierwszy prezydent stolicy z lat 1990–1994, dr Stanisław Wyganowski. W jego imieniu pozdrowienia i wyrazy uznania przekazał Olgierd Dziekoński, sekretarz stanu w Kancelarii Prezydenta.

Samorząd okiem Kancelarii Prezydenta

Olgierd Dziekoński w swoim przemówieniu zwrócił uwagę na wiele ważnych współczesnych problemów, które trapią warszawski samorząd. – Minione 25 lat to czas odkrywania samorządu. Musieliśmy bardzo długo czekać na ustawę o ochronie krajobrazu. Były plany, by odpowiednie regulacje wprowadzić już na początku w ramach planów zagospodarowania przestrzennego – poinformował. – Do dziś mamy problem z tworzeniem obszarów metropolitalnych. Wciąż nie mamy koncepcji zagospodarowania przestrzennego w centrum Warszawy – punktował dalej.

Wskazał także, że według niego, głównym problemem trapiącym współczesny samorząd jest brak pełnej samodzielności, która byłaby gwarantowana na przykład przez odpowiedni poziom dochodów własnych. – Trudno oczekiwać, by władze samorządowe podzieliły się w pełni władzą z mieszkańcami, jeśli same są niesamodzielne. Może krokiem do tego byłaby możliwość wskazywania w formularzu PIT kwot podatków przekazywanych przez podatników swojemu miastu? – zakończył.

Ład przestrzenny okiem Towarzystwa Urbanistów Polskich

Jako kolejny głos zabrał prof. Tadeusz Markowski, prezes Towarzystwa Urbanistów Polskich. Mówił o głównych problemach związanych z ładem przestrzennym. – Przy zmianie ustroju planowanie potraktowano jako relikt poprzedniej epoki. Dzisiaj widać tego skutki: dookoła chaos urbanistyczny a przestrzeń publiczna jest areną rozgrywek politycznych – zwrócił uwagę prof. Markowski.

Panel dyskusyjny

Kolejnym punktem był panel dyskusyjny, prowadzony przez dr hab. Stanisława Falińskiego, pierwszego przewodniczącego Rady Mokotowa, w którym udział wzięli burmistrzowie warszawskich dzielnic z kadencji lat 1990-1994: Grzegorz Buczek (w 1990 r. burmistrz Ochoty), Lech Królikowski (burmistrz Mokotowa), Edward Małecki (burmistrz Pragi Południe), Józef Menes (burmistrz Żoliborza), Jan Rutkiewicz (burmistrz Śródmieścia) oraz Marek Andruk (w 1990 r. wiceburmistrz, a od 1991 r. burmistrz Woli). Każdy z nich opowiadał, w jaki sposób trafili do samorządu. Zwracali uwagę na to, iż stolica ma dziś ustrój scentralizowany, co kłóci się z pierwotnymi zamiarami. Część to krytykowała, część wskazywała z kolei, że nadmierna decentralizacja może skutkować chaosem. Konieczne jest zatem znalezienie złotego środka między wzmocnieniem jednostek pomocniczych, a możliwością kontroli nad miastem jako całością. Ubolewano jednocześnie, iż wraz z biegiem czasu, coraz mniej liczą się takie cnoty jak moralność, przyzwoitość oraz odpowiednie kompetencje. Zwrócono również uwagę na nadmierną ilość regulacji, które utrudniają działanie zarówno włodarzom jak i mieszkańcom.

Prof. Jerzy Stępień o doświadczeniach polskiego samorządu

Szczególnie interesujące było wystąpienie Jerzego Stępnia, byłego prezesa Trybunału Konstytucyjnego, który niespodziewanie odwiedził uczestników konferencji w drodze powrotnej z Ukrainy. – Niestety Ukraińcy obecnie robią to, co w 1990 roku zgubiłoby nas. Wtedy to i u nas dało się słyszeć głosy, że reforma administracyjna jest zbyt trudna do udźwignięcia, proponowano tworzenie jakichś hybryd zwanych rejonami administracyjnymi – powiedział prof. Stępień. – Trzeba pamiętać, że najpierw konieczna jest zmiana ustroju, tworzenie nowych przepisów, w inny sposób stary układ nie pozwoli na potrzebne zmiany. Tym się różni Wschód od Zachodu, ze w tym drugim miasta powstawały na prawie, w pierwszym przypadku zaś rządzą indywidualne decyzje, z którymi łączy się duży bałagan. My niestety wciąż jesteśmy bliżej Wschodu – ubolewał prof. Stępień. Według niego „wędrówka na Wschód” postępuje od 2002 roku, kiedy to na znaczeniu zyskała silna władza jednostki zamiast kultury podejmowania decyzji opartych na dyskusji i konsensusie.

W swoim wystąpieniu przypomniał także pierwsze przepisy regulujące funkcjonowanie samorządu warszawskiego. Wtedy to miasto składało się de facto z 8 oddzielnych podmiotów, które były bardzo trudne do zarządzania w sposób całościowy. Jego zdaniem, obecny ustrój jest lepszy, choć wciąż ma wiele wad. – Samorząd składa się dwóch elementów. Z ładu demokratycznego oraz z nadania wspólnocie osobowości prawnej. Wtedy można przekazać jej określone mienie. W zasadzie nikt poza kulturą Zachodu nie rozumie pojęcia samorządu terytorialnego. To wyróżnik naszej strony świata – zakończył prof. Stępień.

Odsłonięcie tablicy pamiątkowej Towarzystwa Urbanistów Polskich

Końcowym akcentem konferencji było odsłonięcie tablicy pamiątkowej, upamiętniającej 90-lecie powstania Towarzystwa Urbanistów Polskich. Choć okrągła rocznica miała miejsce już 2 lata temu, jednakże dopiero dziś, z 2-letnim opóźnieniem to wydarzenie doczekało się swojego wspomnienia.  

 

Zdjęcia: Polityka Warszawska

ZOBACZ TAKŻE:

Warszawa od nowa? Potrzebne zmiany ustrojowe

Warszawa w aplikacji – znamy zwycięzców!

Warszawsko-ukraińska wymiana doświadczeń. Spotkanie "PW" z dziennikarzami z Ukrainy

 

 
 
Komentarze do artykułu
Najnowsze w serwisie
Ratusz
2017-08-18 18:54:47
Ponad siedem tysięcy złotych - tyle zapłacą stołeczni urzędnicy za "konsul...
Białołęka
2017-05-25 17:35:54
Już w najbliższą sobotę, z okazji Dnia Matki, odbędzie się Białołęcki B...
Ratusz
2017-05-23 06:17:21
Od 1 czerwca wejdzie w życie nowa taryfa biletowa ZTM. Spadną ceny biletów dw...
Rozmaitości
2017-05-19 06:29:31
Budynek przy plaży obok Stadionu Narodowego (Poniatówce) od czerwca znów będ...
Żoliborz
2017-05-13 17:24:10
W sobotę wreszcie odsłonięty został pomnik Rotmistrza Witolda Pileckiego. W ...
Ratusz
2017-05-12 15:32:28
Ratusz ogłosił w piątek, że od września przedszkola w Warszawie będą bezp...
Mozaika polityczna
2017-05-11 15:54:43
Czwartek przyniósł nowe fakty w sprawie reprywatyzacji. Centralne Biuro Antyko...
Ratusz
2017-05-09 19:56:17
Stowarzyszenie Republikanie opublikowało na swoich stronach Mapę Wydatków War...
Ratusz
2017-05-08 19:46:51
Władze Warszawy chcą zachęcić do udziału w tworzeniu miejskiej zieleni. Zap...
Mozaika polityczna
2017-04-10 17:54:32
Głośno dyskutowanym tematem w poniedziałkowej dyskusji o sprawach politycznyc...