Dudziarska. Smutne oblicze Warszawy

Administrator Admin    2013-09-03 08:56:32

Trzy obskurne budynki pośrodku niczego. Z jednej strony bocznica kolejowa (ponoć to w tym miejscu stacjonować będą składy Pendolino), z drugiej spalarnia śmieci, z trzeciej zakład karny dla kobiet. Na dokładkę, jakby jeszcze nie było zbyt strasznie, na bokach ścian budynków namalowano czarne kwadraty – reprodukcje skądinąd kontrowersyjnego dzieła Kazimierza Malewicza (mieszkańcy nazywają je „trumnami”). Cały świat zapomniał o osiedlu „Dudziarska” licząc, że jego mieszkańcy z wdzięczności również zapomną o świecie.

Źródło zdjęcia: Polityka Warszawska

Zamieść biedę pod dywan

Bloki przy Dudziarskiej wybudowano oficjalnie z myślą o tymczasowym rozwiązaniu problemu osób eksmitowanych. „Inwestycję” przeprowadzono w połowie lat dziewięćdziesiątych z budżetu gminy Warszawa Centrum. Dwieście szesnaście nowopowstałych lokali zaczęto zasiedlać rodzinami, których nie było już gdzie eksmitować i które jednocześnie nie były gotowe zdecydować się na włóczęgę i bezdomność. Gdzieś po drodze ktoś mądry zauważył, że nie jest dobrym pomysłem skupianie tylu „problematycznych” ludzi w jednym miejscu – może to skutkować nawarstwieniem i szybką reprodukcją patologii. Ale i na to znalazło się rozwiązanie. Ratusz postanowił przeznaczyć środkowy blok na mieszkania służbowe dla nowozatrudnionych funkcjonariuszy stołecznej policji. Ich obecność miała docelowo zapewnić bezpieczeństwo i porządek. Oprócz tego postanowiono sprowadzić także garść mniej „problematycznych” a bardziej „pechowych” lokatorów, w tym np. kilku emerytów, których mieszkania strawił wcześniej pożar. Cała ta mieszanka miała stworzyć jakąś formę iluzji normalności. Plany przyklepano z entuzjazmem, rozpoczęto budowę i tak to jakoś ruszyło w niewiadomym kierunku. Kolonizacja przebiegła sprawnie, pierwsze mieszkania zostały zapełnione już w 1994 roku. Do końca roku 1996 pełne były już wszystkie. Problem biedy w mieście zażegnany. Póki brud leży pod dywanem i nic nie wskazuje na to, aby miał się spod niego wydostać, wszyscy są zadowoleni.

Czy nie tak miało być?

Za rok Dudziarskiej stuknie okrągła dwudziestka. Po policjantach w blokach nie ma już ani śladu. Zasiedlona jest wciąż blisko połowa lokali. Ich stan jest przeważnie opłakany. Do bloków nie podprowadzono instalacji gazowych – mieszkańcy używają kuchenek i grzejników elektrycznych. Ponoć w niektórych mieszkaniach do dziś pracują piece węglowe. Klatki schodowe są obskurne, zdewastowane i osmolone. Pustostany zmieniły się w gnijące meliny, jedynie kilka z nich jest zdatnych do dalszego użytku – te często bywają zajmowane samowolnie.  Osiedle jest zupełnie odcięte od świata, mimo iż znajduje się bliżej Śródmieścia niż np. Ursynów. Kursuje tu jeden autobus linii 245 na godzinę – do oddalonej o mniej niż kilometr pętli Olszynka Grochowska jedzie okrężną drogą zatrzymując się po drodze na piętnastu przystankach. Szybciej można przedostać się do pętli pieszo, przechodząc przez tabor kolejowy zalegający na pobliskiej bocznicy. Nie jest to droga ani legalna, ani bezpieczna. Kilku mieszkańców straciło życie przechodząc w nocy pod złączami ruszającego właśnie pociągu. A przecież urzędnicy z Ratusza doskonale wiedzieli, gdzie i w jakim standardzie stawiają lokale socjalne. Czy nie tak miało być?

Element

Lokatorzy Dudziarskiej (zwani przez okolicznych „elementem”) żyją we własnym, specyficznym porządku. Doskonale znają siebie nawzajem, trudno jest przejść przez ich podwórko niezauważonym. Głównym źródłem ich utrzymania są pieniądze otrzymywane z pomocy społecznej. Większość spośród nich dorabia na czarno, choć łatwo nie jest. Okoliczni pracodawcy wzdrygają się na samo brzmienie słowa „Dudziarska”, nie chcą zatrudniać. Ci z Dudziarskiej, którzy mieli stąd uciec, już dawno to zrobili. Została stara gwardia, ale i nowicjuszy nie brakuje. Razem tworzą coś w rodzaju społeczności lokalnej, choć lepszym określeniem byłaby komuna. Mają własny odrębny system wartości, odrębną normalność. Trudno ich za to winić. Wypracowane przez nich nawyki i rytuały reprodukują się. Na Dudziarskiej wyrasta już trzecie pokolenie lokatorów, a i przyrost naturalny – co widać gołym okiem – jest tu dodatni. Bogu ducha winne dzieciaki dojrzewają w brudzie i ubóstwie z nikłymi szansami na poprawę swego losu. Papierosy i alkohol to norma od 11-12 roku życia. Nierzadkie jest zjawisko wczesnego macierzyństwa (czasami trudno ustalić ojcostwo). Pytanie „czy ktoś z osiedla poszedł na studia?” wzbudza śmiech. Świat ich opuścił i oni też nie kwapią się do proszenia świata o pomoc. Obcy są niemile widziani, odpowiedzią na niezrozumienie jest agresja. Teraz to ich Dudziarska i ich sprawy. Kropka.

Getto

Badając historię i stan obecny osiedla nie da się uniknąć wrażenia, że oto doczekaliśmy się w Warszawie nowego getta. Umyślnie zaprojektowanego, zgodnie z racjonalnym projektem. Tuż pod nosem społeczeństwa, ale z dala od jego wzroku. Jak w najmocniejszych opracowaniach Zygmunta Baumana, jak w Nowoczesności i zagładzie.

 

Tekst i fotografia: Konstanty Chodkowski, www.konstanty.chodkowski.net

 
 
Komentarze do artykułu
Najnowsze w serwisie
Ratusz
2017-08-18 18:54:47
Ponad siedem tysięcy złotych - tyle zapłacą stołeczni urzędnicy za "konsul...
Białołęka
2017-05-25 17:35:54
Już w najbliższą sobotę, z okazji Dnia Matki, odbędzie się Białołęcki B...
Ratusz
2017-05-23 06:17:21
Od 1 czerwca wejdzie w życie nowa taryfa biletowa ZTM. Spadną ceny biletów dw...
Rozmaitości
2017-05-19 06:29:31
Budynek przy plaży obok Stadionu Narodowego (Poniatówce) od czerwca znów będ...
Żoliborz
2017-05-13 17:24:10
W sobotę wreszcie odsłonięty został pomnik Rotmistrza Witolda Pileckiego. W ...
Ratusz
2017-05-12 15:32:28
Ratusz ogłosił w piątek, że od września przedszkola w Warszawie będą bezp...
Mozaika polityczna
2017-05-11 15:54:43
Czwartek przyniósł nowe fakty w sprawie reprywatyzacji. Centralne Biuro Antyko...
Ratusz
2017-05-09 19:56:17
Stowarzyszenie Republikanie opublikowało na swoich stronach Mapę Wydatków War...
Ratusz
2017-05-08 19:46:51
Władze Warszawy chcą zachęcić do udziału w tworzeniu miejskiej zieleni. Zap...
Mozaika polityczna
2017-04-10 17:54:32
Głośno dyskutowanym tematem w poniedziałkowej dyskusji o sprawach politycznyc...