Zaginione miasto Warsze

Piotr Kozak    2014-07-23 13:55:43

We wtorek, 22 lipca, po raz trzeci w historii ulicami stolicy przeszedł Marsz Pamięci. Uroczystość upamiętnia rocznicę rozpoczęcia deportacji warszawskich Żydów do obozów zagłady. Od lipca 1942 roku do kwietnia roku następnego z terenów getta wywieziono i zamordowano około 300 tysięcy przedwojennych mieszkańców Warszawy.

W tym roku marsz zgromadził ponad 1000 uczestników. Zebrani przeszli od Umschlagplatz na skwer przy Nowolipki, gdzie po wojnie odnaleziono tzw. Archiwum Ringelbluma, najbogatsze źródło wiedzy o Zagładzie Żydów polskich. Tegoroczne spotkanie poświęcone było Emanuelowi Ringelblumowi, twórcy Archiwum, które w zamyśle miało pokazać nie tylko Zagładę, ale również – co podkreślał Ringelblum – zachować pamięć o cierpieniu i honorze warszawskich Żydów.

– Chcemy upamiętnić nie tylko tych, którzy umarli z bronią w ręku, ale również tych, którzy byli samotni i bezbronni. Chcemy upamiętnić śmierć 300 tys. ludzi, co stanowi największą hekatombę ludności Warszawy w jej historii – mówił prof. Paweł Śpiewak, dyrektor Żydowskiego Instytutu Historycznego, głównego organizatora marszu.

Pochód zakończył się symbolicznym przypinaniem przez uczestników do tymczasowej instalacji kartek z imionami żydowskimi. Odczytano również testamenty Nachuma Grzywacza i Dawida Grabera, którzy wraz z Izraelem Lichtensztajnem ukryli archiwum.

– Kiedy piszę ten list – czytamy w testamencie – siedzę w pracy, o 6 wieczorem, całkowicie ubrany, mam ze sobą trochę jedzenia. Widzę, że biegną, schodzę szybko na ulicę. Dowiaduję się, że Smocza od Dzielnej do Gęsiej jest zablokowana przez żandarmerię. Moi rodzice mieszkają na Pawiej 41. Nie znam losu moich rodziców. Nie znam mego losu. Nie wiem czy będę mógł wam powiedzieć co się stało dalej. Pamiętajcie: ja nazywam się Nachum Grzywacz.

Twórcy Archiwum Getta Warszawskiego chcieli, aby zagłada narodu żydowskiego była starannie udokumentowana, a pamięć o śmierci współbraci – zachowana. Zamiarem nazistów nie było bowiem wyłącznie wymordowanie Żydów. Chcieli wymazać wszelką pamięć o nich. Dziś, gdy po warszawskich Żydach pozostały nam wyłącznie pożółkłe fotografie, nie możemy zapominać o Emanuelu, Nachumie, Izraelu, Dawidzie, Ryfce, Esterze i wielu innych imiennych, bezimiennych bohaterach, i bohaterkach stolicy. Warszawa jest im winna tę pamięć. W końcu wszyscy jesteśmy mieszkańcami Warsze.

Źródło zdjęć: PolitykaWarszawska.pl

 

ZOBACZ TAKŻE:

Przygotowania do okrągłej stolicy Powstania Warszawskiego

Powstańcza karta Pragi

 
 
Komentarze do artykułu
Najnowsze w serwisie
Ratusz
2017-08-18 18:54:47
Ponad siedem tysięcy złotych - tyle zapłacą stołeczni urzędnicy za "konsul...
Białołęka
2017-05-25 17:35:54
Już w najbliższą sobotę, z okazji Dnia Matki, odbędzie się Białołęcki B...
Ratusz
2017-05-23 06:17:21
Od 1 czerwca wejdzie w życie nowa taryfa biletowa ZTM. Spadną ceny biletów dw...
Rozmaitości
2017-05-19 06:29:31
Budynek przy plaży obok Stadionu Narodowego (Poniatówce) od czerwca znów będ...
Żoliborz
2017-05-13 17:24:10
W sobotę wreszcie odsłonięty został pomnik Rotmistrza Witolda Pileckiego. W ...
Ratusz
2017-05-12 15:32:28
Ratusz ogłosił w piątek, że od września przedszkola w Warszawie będą bezp...
Mozaika polityczna
2017-05-11 15:54:43
Czwartek przyniósł nowe fakty w sprawie reprywatyzacji. Centralne Biuro Antyko...
Ratusz
2017-05-09 19:56:17
Stowarzyszenie Republikanie opublikowało na swoich stronach Mapę Wydatków War...
Ratusz
2017-05-08 19:46:51
Władze Warszawy chcą zachęcić do udziału w tworzeniu miejskiej zieleni. Zap...
Mozaika polityczna
2017-04-10 17:54:32
Głośno dyskutowanym tematem w poniedziałkowej dyskusji o sprawach politycznyc...